RAMP IN GENUA


Door NRC-redacteur Marc Leijendekker

De brug was ruim een halve eeuw oud, met een wegdek dat bijna vijftig meter boven het riviertje de Polcevera uittorende, en hing aan drie negentig meter hoge pijlers van gewapend cement. Iets over half twaalf dinsdagmorgen, in zware regenval, stortte het wegdek ineens over een lengte van ongeveer 200 meter naar beneden, en kort daarna ook een van de pijlers. Daarbij vielen zeker 35 doden, waarschijnlijk allemaal inzittenden van het dertigtal personenauto’s en de drie trucks die op de brug reden op het moment dat deze bezweek.

„Het is een enorm tragedie”, zei minister van Infrastructuur Toninelli. Onder het ingestorte deel van de brug lagen vooral de rivier, een spoorlijn en twee loodsen. Een aantal huizen en bedrijven is ontruimd wegens twijfels over de stabiliteit van het deel van de brug dat nog overeind staat. Reddingswerkers waren ook woensdagmorgen nog naar slachtoffers aan het zoeken tussen de enorme brokken gewapend beton en de in elkaar gedrukte personenauto’s en vrachtwagens.

Sommigen hebben de val van tientallen meters naar beneden overleefd. Een man en een vrouw kwamen ondersteboven tussen de brokken gewapend beton terecht en konden door de brandweer worden bevrijd. Een auto bleef halverwege tussen de kabels van de brug hangen; met een helikopter kon een van de twee inzittenden er levend worden uitgehaald. En de 33-jarige ex-profvoetballer Davide Capello, oud-doelman van Cagliari, kon na een val van zo’n veertig meter zelf uit de wrakstukken van zijn auto stappen.

De tuibrug in de A10 was een essentiële schakel in de verbindingen langs de Italiaanse bloemenriviera en werd ook veel gebruikt door toeristen. Het was de verbinding tussen Genua en het noordwesten van Italië en Frankrijk, van levensbelang ook voor de haven van Genua. Alternatieven zijn er niet veel in het bergachtige gebied. Ook wie vanuit de Tyrrheense kust via Genua naar het noordwesten wil, zal nu ver moeten omrijden of genoegen nemen met grote vertragingen. Verwacht wordt dat het verkeer jarenlang hinder zal ondervinden van deze ramp. De restanten van de brug zullen worden afgebroken.

Enkele getuigen zeiden dat de brug vlak voor hij instortte, door de bliksem werd getroffen. Het bedrijf Autostrade, verantwoordelijk voor onderhoud en gecontroleerd door de familie Benetton, liet weten dat er geen aanwijzingen waren voor urgente problemen, maar ook dat er aan de brug werd gewerkt, volgens een normaal onderhoudsschema.

Deskundigen speculeren nu over mogelijke oorzaken van de ramp. Sommigen wijzen erop dat er onvoldoende controle is op het gewicht van de vrachtwagens die over de brug gaan. Al in 2011 werd gewaarschuwd dat veel vervoerders sjoemelen en met veel zwaardere vrachtwagens over bruggen gaan dan is toegestaan. Ook is het verkeer sterk toegenomen. In 1979 gingen er nog 6,5 miljoen voertuigen over de brug, vorig jaar waren dat er 18 miljoen.

Anderen vroegen zich hardop af of de brug, in 1967 geopend, niet al aan het einde van zijn natuurlijke levensduur was gekomen. Er moest in de loop der jaren veel en ingrijpend onderhoud worden uitgevoerd. Al een paar jaar geleden is er van verschillende kanten gewaarschuwd dat de brug gevaarlijk was geworden. In 2012 voorspelde de voorzitter van de lokale afdeling van werkgeversorganisatie Confindustria, die voor aanleg van alternatieve wegen in het tegen de bergen gebouwde Genua was, dat de brug „binnen tien jaar” zou instorten. Leden van de Vijfsterrenbeweging, toen daar in de oppositie, nu in Rome in de regering, deden dat toen af als bangmakerij.

Minister Toninelli legde de schuld bij Autostrade. „Ik vind het heel erg, als Italiaans burger, vast te stellen dat er qua regulier onderhoud niet voldoende wordt gedaan en deze gebeurtenissen zijn daar helaas het bewijs van. Dit soort tragedies mogen in een beschaafd land als Italië niet gebeuren.” Hij vindt dat topmanagers van Autostrade moeten aftreden en dreigt met boetes en intrekking van de concessie.

Toninelli zei dat het kabinet alle bruggen en viaducten die zijn gebouwd tussen de jaren vijftig en zeventig zal laten controleren. Er is toen veel gebruik gemaakt van relatief nieuwe technieken met gewapend beton. Vraag is of bij het onderhoud daarvan voldoende rekening is gehouden met de veroudering en de sterk toegenomen verkeersintensiteit.